Yükleniyor...
Son Dakika
5.12.2018

Kivi yetiştiriciliği, bakımı ve hasadı

Kivinin anavatını Çin. 1940'lı yıllarda Çin dışında ilk kez Yeni Zelanda'da yetiştirildi. Ardından dünyanın pek çok bölgesine yayıldı. Türkiye'ye de yaklaşık 20-25 yıl önce getirildi. İklimi sayesinde Doğu Karadeniz bölgesinde bol miktarda kivi üretiliyor.

Kivi, kahverengi ve tüylü kabuğunun altında yeşil renkli, siyah çekirdekli, etli bir meyve türü. Özellikle C, E ve K vitaminleri ile potasyum bakımından çok kıymetli bir yiyecek. Kalp ve kaslara da iyi geldiği belirtiliyor. Günde 2-3 adet kivi, vücutta potasyum seviyesini artırmaya yetiyor.

 

TANIMI:

Kivinin yaklaşık 50 farklı türü bulunuyor. En çok üretilen bilinen tür ise Actinidia chinensis adını taşıyor. Yaklaşık tavuk yumurtası iriliğinde cd 80-100 ağırlığa ulaşan kivi meyvesinin pazar değeri de yüksek.

 

İKLİM VE TOPRAK ÖZELLİKLERİ:

Kışları ılık, yazları sıcak ve yağışlı iklim için uygun bir bitki. Yıllık ortalama sıcaklığın 12-16 derece ve hava nispi neminin yd yüzde 50-70 aralığında olduğu bölgelerde yetişiyor. Nazik bir bitki olduğu için rüzgardan çabuk etkileniyor. Rüzgara açık alanlarda dikilmesi önerilmiyor. Su ihtiyacı da oldukça yüksek. Derin, geçirgen, su tutma kapasitesi iyi, kireçsiz, organik maddece zengin toprak istiyor.

BİTKİNİN ÖZELLİKLERİ:

Kivi asmaları üçüncü yıldan itibaren meyve verir. Her bir asmanın ekonomik ömrü 20-25 yıl kadardır. Asmalar genellikle nisan ayı başında yapraklanır ve mayıs sonunda çiçeğe döner. Meyve hasadı ekim sonunda yapılabilir.

 

BAHÇE NASIL KURULUR?:

Kivi fidanı dikmek için 40 santim derinliğinde, 50 santim genişliğinde çukur açılır ve üstten çıkan toprak bolca yanmış çiftlik gübresi ile karıştırılarak kapatılır. Fidanın tepesi üç göz üzerinden kesilerek can suyu verilir. Kivide üretiminde genellikle T-Direk yöntemi kullanılır. Bu sistemde sıra arası 4.5-5.0 metre, sıra üzeri 4.0-4.5 metre olmalıdır. Dikimde iki yaşındaki fidanlar önerilir. Arazide sıralar iki tarafın da kolayca güneşlenebilmesi için kuzey-güney yönünde düzenlenmelidir. Kivi bitkisi erkek ve dişi olarak ikiye ayrılır. Bu sebeple bahçe kurulurken belli oranda tozlama için erkek bitkiye mutlaka ve düzenli aralıklarla yer verilmelidir. Erkek/dişi oranı yedide bir ya da sekizde 1 olabilir. Dikim için en uygun zakfı ilkbahar ya da sonbahardır.

BUDAMA VE BAKIMI:

T-Direk yönteminde, direklere yerden 1.80 metre yükseklikte 1.50 metre uzunluğunda çapraz destek bağlanır. Çapraz desteğin uçlarından birer, ortasından da bir olmak üzere toplam 3 ayrı tel çekilir. Gerektiğinde bunların ortalarından birer tel geçirilerek 5 sıra yapılır. Orta tel üzerinde sabit kordon meydana getirilir. Taşıyıcı telin altından gövde taçlandırılarak sağa ve sola birer adet sabit kordon yapılır. Çubuklar bu sabit kordonlar üzerinde 30-40 santim aralıklarla ve 80-100 santim uzunlukta bırakılırlar. Bırakılan bu çubuklar uçlarından dıştaki tellere bağlanır.

 

Kivide şekil budaması genç bitkilere şekil vermek için tercih edilir. Bu sayede dik ve sağlam büyüyen ve ana tele kadar tek gövdeli bir şekil elde edilebilir. Asmalar ana telden sağa ve sola iki sabit kordon şeklinde taçlandırılırlar.

 

Kış budaması ise düzenli verim almak amacıyla yapılır. Her yıl düzenli ve sert budama önerilir. Kış budamasında yaşlı sürgünlerin yaklaşık üçte biri ya da üçte ikisi çıkarılır. Geriye kalan yıllık ürün çubukları yeterlidir. Ürün çubukları sabit kordonlar üzerinde 25-30 santim aralık ve 80-100 santim (8-10 gözlü) olacak şekilde bırakılır. Kış budaması yaprak dökümü ile gözlerin uyanması arasındaki zaman diliminde yapılır.

 

Yaz budaması da, 6-7 yaşlarındaki asmalarda aşırı sürgün yükünün aralanması için önerilir. Gereksiz oburlar, uzun sürgün uçları kesilerek havalanma ve güneşlenme koridorları açılmış olur.

 

Kivide gübreleme için öncelikle yaprak ve toprak analizleri yaptırılmalıdır.

HASADI VE SAKLAMA KOŞULLARI:

Kivi hasadı genellikle ekim sonu kasım ayı başında yapılır. Dekar başına yaklaşık 1.5-2.5 ton arasında verim alınır. Kivi, hasat edildiği anda yenilebilir değildir. Toplandıktan sonra depoda olgunlaşır. Meyveler normal hava şartlarında 3 ay, soğuk hava depolarında ise 6-9 ay saklanabilir.

 

300 BİN TON ÜRETİM

Türkiye'de kivi il olarak 1994 yılında yetiştirilmeye başlandı. Günümüzde Doğu Karadeniz başta olmak üzere Türkiye'nin pek çok yerinde yoğun şekilde üretiliyor. Halen Türkiye'de yılda 300 bin tonun üzerinde kivi yetiştiriliyor. Kivi hem ülke ekonomisine hem de yetiştiricilerine ciddi bir katkı sağlıyor.





Bu Habere Ait Fotoğraflar

Bu Habere Ait Yorumlar


" Okuyucular tarafından www.ulusaltarim.com 'da yayınlanan içeriklere ilişkin yapılan yorumların cezai ve hukuki sorumluluğu yorumu yapan kişinin kendisine aittir. "

" Okuyucu yorumları hukuka uygunluk veya güncel bilgi içerip içermediği hususları bakımından değerlendirilmemekte, yorumlar otomatik olarak onaylanmaktadır. www.ulusaltarim.com, yapılan yorumlarla ilgili herhangi bir konuda sorumluluk kabul etmemektedir. "

" Köşe yazarının kaleme aldığı yazıların her türlü hukuki sorumluluğu yazarın kendisine aittir.
Ulusal Tarım, yazarların düşünce özgürlüğüne müdahale etmemektedir. "
Adınız *

E-Posta * (Yorumda Görünmeyecektir.)

Yorumunuz *



Yorumu Gönder